Universitet reytinqləri: QS, THE, ARWU necə oxunur?

Qısa cavab: Universitet reytinqləri (QS, Times Higher Education, ARWU) faydalı başlanğıc nöqtəsidir, amma tək meyar deyil. Hər reytinq fərqli göstəricilərə əsaslanır, ona görə eyni universitet müxtəlif siyahılarda fərqli yer tuta bilər. Ən doğru qərar reytinqi ixtisas səviyyəsində, proqramın məzmunu, qəbul şərtləri, xərc və təqaüd imkanları ilə birlikdə qiymətləndirməkdir.

Əsas beynəlxalq reytinqlər

• QS World University Rankings: Akademik nüfuz, işəgötürən rəyi, müəllim-tələbə nisbəti, sitatlar və beynəlxalq göstəricilərə əsaslanır.
• Times Higher Education (THE): Tədris, tədqiqat mühiti, tədqiqat keyfiyyəti, beynəlxalq perspektiv və sənaye əlaqələrini qiymətləndirir.
• ARWU (Şanxay reytinqi): Əsasən tədqiqat nəticələrinə (Nobel mükafatları, yüksək sitatlı alimlər, nəşrlər) yönəlib.

Hər birinin metodologiyası və hər il yenilənən siyahısı var, cari nəticələri rəsmi saytlarında yoxlayın.

Reytinqlərdə nəyə diqqət etmək lazımdır?

1. İxtisas üzrə reytinq: Ümumi reytinq yüksək olan universitetin sizin sahədə zəif ola biləcəyini nəzərə alın. QS və THE sahə üzrə (subject) siyahılar da dərc edir.
2. Reytinqin metodologiyası: Tədqiqatı önə çıxaran reytinq bakalavr tədrisi keyfiyyətini tam əks etdirməyə bilər.
3. Rəqəm fərqləri: 50-ci və 60-cı yerlər arasında fərq çox vaxt praktiki əhəmiyyət daşımır, qruplara (ilk 100, 200 və s.) baxmaq daha yaxşıdır.
4. Dinamika: Bir illik göstərici yerinə bir neçə illik tendensiyaya baxın.

Reytinqdən başqa meyarlar

• Proqramın məzmunu: Kurslar, praktik komponent, təcrübə imkanları, tədqiqat laboratoriyaları.
• Qəbul şərtləri: GPA, dil balı, imtahanlar, sənəd tələbləri.
• Xərc: Təhsil haqqı və yaşayış xərci. Büdcə hesablama yazımıza baxın.
• Təqaüd və maliyyə dəstəyi: Universitetin öz təqaüd imkanları və xarici proqramlar.
• Məzunların işə düzəlməsi: Karyera mərkəzi, məzun şəbəkəsi, sənaye ilə əlaqə.
• Akkreditasiya və tanınma: Diplomun Azərbaycanda tanınması və ixtisasa uyğun akkreditasiya.
• Şəhər və mühit: Təhlükəsizlik, nəqliyyat, həyat dəyəri, azərbaycanlı icması.

Dövlət Proqramı və reytinq

Azərbaycanın Dövlət Proqramı doktorantura üçün universitetin THE, QS və ya ARWU reytinqlərinin ilk 200-ə daxil olmasını tələb edir. Digər pillələr üçün isə proqramın öz universitet siyahısı mövcuddur. Bax: Dövlət Proqramı şərtləri.

Universitet siyahısını necə hazırlamalı?

Müraciət üçün 6–8 universitetlik siyahı qurun: 2 hədəf (ambisiyalı), 3–4 uyğun (reallıqla qəbul ola biləcəyiniz) və 1–2 təhlükəsiz (qəbul şansınız yüksək olan) seçim. Hər biri üçün son tarix, tələb olunan sənəd və xərci cədvəldə qeyd edin.

Tez-tez verilən suallar

Hansı reytinq ən etibarlıdır?

Mütləq üstün reytinq yoxdur. Hər birinin güclü və zəif tərəfi var, 2–3 mənbəyə baxmaq daha yaxşıdır.

Reytinqi aşağı olan universitet pisdirmi?

Xeyr. Sizin ixtisasda güclü, əlverişli və tanınan universitet reytinqi aşağı olsa da, daha yaxşı seçim ola bilər.

Diplomun Azərbaycanda tanınması necə yoxlanır?

Təhsil Nazirliyinin nostrifikasiya qaydalarını və ixtisasa aid tələbləri rəsmi mənbədən öyrənin.

Kömək lazımdırsa

EDDE Global 400-dən çox universitetlə əməkdaşlıq edir və büdcənizə, ixtisasınıza uyğun siyahı hazırlamağa kömək edir. Pulsuz konsultasiyaya yazılın.